گل سرخ
آنچه ما بوی رز می نامیم در واقع نتیجه یک ارکستر شیمیایی پیچیده هست ده ها مولکول مختلف دست به دست هم می دهند تا رایحه ای بسازند که هم شیرین است هم تازه هم کمی تند و هم عمیق گل محمدی یا رز دمشقی یکی از باکیفیت ترین منابع طبیعی برای استخراج این رایحه به شمار می رود
چرا گل سرخ
دنیای رز بسیار بزرگ است و صدها گونه و رقم مختلف دارد اما از نظر عطرسازی رز دمشقی یا همان گل سرخ Rosa damascena جایگاه ویژه ای دارد این گونه به دلیل غلظت بالای ترکیبات معطر در گلبرگ هایشصلی ترین منبع تولید اسانس و ابزولوت رز در صنعت عطر هست
ایران به خصوص منطقه کاشان یکی از قدیمی ترین و مهم ترین تولیدکنندگان این گل در دنیاست گل محمدی کاشان از نظر ترکیب شیمیایی و کیفیت رایحه در کنار رز بلغارستان و ترکیه جزو بهترین منابع جهانی این گل به حساب می آید
ساختار این رایحه
رایحه رز از ترکیب چند خانواده مولکولی مختلف شکل می گیرد که هرکدام لایه خاصی از این بوی پیچیده را می سازند
سیترونلول
یکی از فراوان ترین مولکول ها در اسانس رز است و مسئول بخش شیرین گلی و کمی لیمویی رایحه به شمار می روداین مولکول همچنین در گرانیول و برخی گیاهان دیگر هم یافت می شود
ژرانیول
مولکول دیگری است که رایحه ای گلی گرم و کمی شیرین می سازد و در کنار سیترونلول بخش عمده حجم رایحه رز را تشکیل می دهد
فنیل اتیل الکل
مسئول آن رایحه نرم شیرین و کمی عسلی رز است که بیشتر در پس زمینه حس می شود جالب است بدانید همین مولکول به تنهایی رایحه ای بسیار نزدیک به رز ساده دارد و به همین دلیل یکی از پرکاربردترین مواد در بازسازی سنتزی رایحه رز هم هست
داماسنون
شاید مهم ترین و در عین حال کمیاب ترین مولکول در این میان باشد با وجود این که مقدار آن در اسانس رز بسیار ناچیز است همان مقدار کم تاثیر فوق العاده زیادی روی کیفیت نهایی رایحه می گذارد و حسی عمیق مخملی و کمی میوه ای به رز اضافه می کند که رز را از یک بوی گلی ساده به یک رایحه چندبعدی و لوکس تبدیل می کند
داماسنون که غلظت آن در گل رز معمولا کمتر از نیم درصد کل ترکیبات معطر است اما همین مقدار ناجیز آستانه تشخیص بویایی بسیار پایینی دارد یعنی بینی انسان می تواند این مولکول را حتی در غلظت های بسیار کم به وضوح حس کند
به همین دلیل عطرسازها معمولا داماسنون را جداگانه به فرمول اضافه می کنند تا آن عمق و کیفیت لوکس رز طبیعی را در ترکیب سنتزی هم بازسازی کنند بدون داماسنون رایحه رز سنتزی معمولا صاف تر و کمتر پیچیده به نظر می رسد
چرا پرهزینه است
برای تولید تنها یک کیلوگرم اسانس خالص رزبه چند تن گلبرگ تازه نیاز است گل ها باید صبح زود و پیش از طلوع کامل آفتاب برداشت شوند چون گرمای روز باعث تبخیر بخشی از ترکیبات معطر می شود
بعد از برداشت گلبرگ ها باید در همان روز به کارگاه تقطیر برسند چون هر تاخیری کیفیت رایحه نهایی را کاهش می دهد همین حجم بالای کار دستی و حساسیت زمانی است که اسانس رز را به یکی از گران ترین مواد اولیه طبیعی در دنیای عطر تبدیل کرده
تفاوت اسانس رز و ابسولوت رز
دو روش اصلی برای استخراج رایحه رز وجود دارد که نتیجه های متفاوتی می دهند تقطیر با بخار آب که اسانس یا روغن رز را تولید می کند رایحه ای تازه تر و سبک تر دارد خیساندن با حلال که ابسولوت رز را می سازد رایحه ای غلیظ تر گرم تر و نزدیک تر به بوی واقعی گل تازه در باغ دارد
هر دو روش کاربرد خودشان را در عطرسازی دارند و انتخاب بین آن ها بستگی به این دارد که عطرساز به دنبال چه لایه ای از رایحه رز است
اگر علاقه مند به رایحه طبیعی گل محمدی هستی در ریحانو می توانی این عطر را داشته باشی
نظرات
۰ نظربرای ثبت نظر، ابتدا وارد حساب کاربری خود شوید.