لینالیل استات (linalyl acetate) در عطرسازی

این ماده یکی از دو مولکول اصلی است که رایحه اسطوخودوس را می سازد در کنار لینالول که پیش تر مقاله جداگانه ای درباره اش نوشتیم اما لینالیل استات شخصیت بویایی خودش را دارد که آن را از لینالول متمایز می کند

لینالیل استات نسخه استری شده لینالول است یعنی وقتی لینالول با اسید استیک واکنش می دهد یک گروه استات به ساختارش اضافه می شود و مولکول جدیدی به اسم لینالیل استات به وجود می آید

 

این تغییر کوچک در ساختار شیمیایی رایحه را هم تغییر می دهد اگر لینالول رایحه ای گلی تازه و کمی چوبی داشت لینالیل استات رایحه ای نرم تر میوه ای تر و کمی شیرین تر می سازد با حسی که بیشتر یادآور گلابی یا برگاموت است تا یک گل خالص

در طبیعت لینالول و لینالیل استات معمولا با هم و در کنار یکدیگر در یک گیاه یافت می شوند چون یکی از دیگری ساخته می شود نسبت این دو در گیاهان مختلف فرق دارد و همین نسبت است که رایحه نهایی هر گیاه را تعیین می کند

در اسانس اسطوخودوس فرانسوی لینالیل استات معمولا غلظت بالاتری نسبت به لینالول دارد همین موضوع باعث می شود این نوع اسطوخودوس رایحه ای نرم تر و شیرین تر نسبت به گونه های دیگر داشته باشد

 در مقابل اسطوخودوس اسپیک که گونه دیگری است لینالول بیشتری دارد و رایحه ای تیزتر و کافوری تر می سازد

فراتر از اسطوخودوس لینالیل استات در چند گیاه دیگر هم به مقدار قابل توجه یافت می شود برگاموت همان مرکباتی که پیش تر بارها در بحث نت سر عطرها به آن اشاره کردیم مقدار قابل توجهی از این ماده را دارد همان چیزی که به رایحه برگاموت آن حس نرم و کمی شیرین در کنار تندی مرکباتی اش می دهد

توصیف رایحه لینالیل استات را می شود با کلماتی مثل نرم لطیف میوه ای و کمی گلی خلاصه کرد برخلاف بعضی مولکول های تند و قوی که بلافاصله توجه را جلب می کنند این ماده رایحه ای دارد که به آرامی و بدون فشار حس می شود

پیش تر در مقاله انواع خانواده های بویایی و مقاله لینالول درباره خانواده فوژه صحبت کردیم همان خانواده ای که از ترکیب اسطوخودوس کومارین و مواد چوبی ساخته می شود لینالیل استات یکی از اجزای کلیدی این خانواده است چون بخش بزرگی از نرمی و لطافت رایحه اسطوخودوس در این ترکیب را همین مولکول می سازد

بدون لینالیل استات آکورد فوگر رایحه ای تیزتر و کمتر متعادل خواهد داشت چون این ماده همان لایه ای است که تندی خالص لینالول را کمی نرم و قابل تحمل تر می کند

از نظر وزن مولکولی لینالیل استات نسبتا سبک است و به سرعت تبخیر می شود به همین دلیل جایگاهش معمولا در نت سر فرمول است. این ماده در دقایق اول بعد از زدن عطر ظاهر می شود و بخشی از اولین برخورد با رایحه را می سازد قبل از این که به تدریج جای خودش را به نت میانی بدهد

برای همین باعث شده لینالیل استات یکی از پرکاربردترین مواد در عطرهای تابستانی سبک باشد